Yamazaki’den TPS #2: Güçlü Saha Yönetimi

Toyota Üretim Sistemi’nin (TPS) gücü yalnızca üretim tekniklerinden değil, sahayı yönetme biçiminden gelir. Gemba Partner Japonya Genel Müdürü Tetsuya Yamazaki’nin TPS seminer notlarından derlediğimiz “TPS Bakış Açısı” serisinin bu bölümünde güçlü saha yönetiminin ne olduğunu, saha yönetiminin 10 temel şartını ve Genchi Genbutsu yaklaşımını ele alıyoruz.

Serinin ilk bölümü için: Yamazaki’den TPS Bakış Açısı #1 – Toyota Üretim Sistemi Bir Yönetim Felsefesidir.

Güçlü Saha Yönetimi Nedir?

Yamazaki’ye göre TPS üretim sahasını güçlendirir ve güçlü bir saha oluşturmak her seviyedeki yöneticinin temel sorumluluklarından biridir. Peki güçlü saha yönetimi nedir?

Problemleri saklamayan, önceki prosesin hatasını görebilen, kaizeni günlük faaliyete dönüştüren, ortak hedefler doğrultusunda sürekli PDCA yapan ve takım halinde hareket eden bir organizasyon yapısıdır. Bu yapıyı kurmak için saha yönetimi ve geliştirme sistemi çalışmaları iyi bir başlangıç noktasıdır.

Bir Sonraki Proses Müşteridir

Yalın yönetimin temel düşüncelerinden biri “bir sonraki proses müşteridir” yaklaşımıdır. Bir proses kendisinden sonraki prosese hatalı, eksik veya zamanında olmayan bir çıktı gönderdiğinde aslında müşterisine kötü hizmet vermektedir. Bu nedenle kalite yalnızca final kontrolde aranmaz; kalite prosesin içinde üretilir.

Yamazaki’nin yaklaşımında bunun bir adım ötesi daha vardır: Bir üretim işletmesinde diğer departmanların üretim sahasını destekleyen bir yapı içinde çalışması gerekir. Çünkü fabrikanın sonuç ürettiği yer sahadır.

Saha Yönetiminin 10 Temel Şartı

Yamazaki’nin saha yönetimi yaklaşımı on temel prensipte özetlenebilir:

1. İnsana saygı göster.
2. Bir sonraki prosesi müşterin olarak gör.
3. Yapamayacağın nedenleri değil, yapabileceğin yolları ara.
4. Sorumluluğu başkasına atma.
5. Problemleri saklama.
6. Gerçek problemi anla; 5 Neden ve Genchi Genbutsu ile hareket et.
7. Şekilcilikten kaçın.
8. Basit, hızlı ve kararlı hareket et.
9. Önce parayı değil, aklını kullan.
10. Sonsuz planlama yerine PDCA’yı başlatacak gerçek bir aksiyon al.

Bu prensipler bugün operasyonel mükemmellik olarak adlandırdığımız yönetim sisteminin de temelini oluşturur.

Genchi Genbutsu: Raporu Değil Gerçeği Yönetmek

Genchi Genbutsu, problemin gerçekleştiği yere giderek gerçek şartları yerinde görmek anlamına gelir. Bir yönetici için raporlar, KPI’lar ve veriler önemlidir; ama hiçbiri Gemba’nın yerini tutmaz. Yönetici varsayımlarla karar vermek yerine sahaya inmeli, mevcut durumu kendi gözleriyle görmeli ve problemin gerçek nedenini anlamaya çalışmalıdır.

Bu nedenle Genchi Genbutsu yalnızca bir problem çözme tekniği değil, aynı zamanda güçlü bir saha yönetimi disiplinidir. Pratikte en bilinen uygulaması Shop Floor Management ve Gemba Walk rutinleridir.

Taiichi Ohno’nun Yönetim Yaklaşımı

Yamazaki’nin aktardığı Taiichi Ohno yaklaşımında çok güçlü bir düşünce vardır: Bir kişinin 100 adımındansa, 100 kişinin 1 adımı daha değerlidir. Çünkü sürdürülebilir kaizen birkaç uzmanın yaptığı büyük projelerden değil, organizasyonun tamamının sürekli gelişime katılmasından doğar.

Bu nedenle yöneticinin görevi yalnızca sonuç istemek değildir. Problemi görünür hale getirmek, insanları düşündürmek, sahaya gitmek, nedenleri sorgulamak ve çalışanların problem çözme yeteneklerini geliştirmek gerekir.

Sonuç

Gerçek yalın yönetim kültürü, kaizenin proje olmaktan çıkıp günlük iş yapma biçimine dönüşmesiyle oluşur. Serinin devamı için: Yamazaki’den TPS Bakış Açısı #3 – Kaizen, Verimlilik ve Maliyet Azaltmanın Gerçek Mantığı. Sahanızda saha yönetimi sistemini kurmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.