Yamazaki’den TPS #3: Kaizen ve Maliyet Azaltma

Bu yazı, Tetsuya Yamazaki’nin TPS seminer notlarından derlediğimiz “TPS Bakış Açısı” serisinin üçüncü bölümüdür. Bu bölümde kaizen, verimlilik ve maliyet azaltma arasındaki ilişkiyi Toyota Üretim Sistemi perspektifinden inceliyoruz. Bir önceki bölüm için: Yamazaki’den TPS Bakış Açısı #2 – Güçlü Saha Yönetimi.

Kaizen, Verimlilik ve Maliyet Azaltmanın Gerçek Mantığı

Operasyonel mükemmellik çalışmalarında sık yapılan hatalardan biri, problemlerin üzerine yatırım yaparak onları ortadan kaldırdığımızı düşünmektir. Yamazaki’nin yaklaşımı bunun tam tersini söyler: “Parayı değil, aklını kullan.”

Kaynakların sınırsız olduğu bir ortamda problemleri yatırımlarla kapatmak kolaydır. Ancak bu yaklaşım organizasyonun gerçek problem çözme yeteneğini geliştirmeyebilir. Kaizenin gücü, mevcut kaynaklarla daha iyi bir yöntem bulmaya çalışmaktan gelir.

Önce Problemin Neden Var Olduğunu Sorun

Bir parça zarar görüyorsa ilk refleksimiz daha pahalı bir ambalaj kullanmak olmamalıdır. Önce şu soruyu sormalıyız: Parça neden zarar görüyor? Parçada çapak oluşuyorsa yalnızca çapak alma operasyonunu geliştirmek yerine çapağın neden oluştuğunu sormalıyız. Makine sürekli arızalanıyorsa daha fazla emniyet stoğu oluşturmak yerine makinenin neden arızalandığını sormalıyız.

Bu sorular küçük görünse de yalın üretim ve kaizen kültürünün temel farkını ortaya koyar: Problemle yaşamayı kolaylaştırmak yerine problemin oluşma nedenini ortadan kaldırmaya çalışırız. Problem çözme becerisini geliştirmek için problem çözme koçluğu programımıza göz atabilirsiniz.

Verimlilik Daha Fazla Çalışmak Değildir

TPS açısından verimlilik, insanların daha hızlı hareket etmesi veya daha fazla çaba göstermesi değildir. Amaç, aynı sonucu daha az kayıp, daha az hareket, daha az bekleme, daha az stok ve daha basit proseslerle elde etmektir. Yamazaki’nin aktardığı düşüncelerden biri bu nedenle özellikle önemlidir: Çok çalışmanın yollarını değil, daha az zorlanarak çalışılabilecek yöntemleri düşünün. Bu yaklaşım verimlilik ile kaizen arasındaki ilişkiyi çok iyi açıklar.

Maliyet Azaltma Bir Finans Projesi Değildir

TPS açısından maliyet azaltma, dönemsel bir tasarruf programından çok üretim sisteminin sürekli görevidir. Fazla stok, bekleme, hata, yeniden işleme, arıza, gereksiz taşıma ve gereksiz prosesler ortadan kaldırıldığında maliyet doğal olarak azalır. Bu nedenle kalıcı maliyet azaltma yalnızca bütçeleri kısmakla değil, muda’yı (israfı) ortadan kaldırmakla mümkündür.

Yamazaki’nin aktardığı Ohno yaklaşımında yöneticilere sürekli olarak sahaya dönmeleri, fazla stokların, hataların ve arızaların temel nedenlerine inmeleri ve 5 Neden yaklaşımını kullanmaları tavsiye edilir.

Hedefler: Kalite, Teslimat ve Maliyet

Yalın yönetimde hedefler yalnızca finansal sonuçlardan oluşmamalıdır. Şirketin hedefleri müşterinin beklentilerini yansıtmalıdır. Müşteri kaliteli ürünü, istediği zamanda ve rekabetçi maliyetle almak ister. Bu nedenle yönetim sistemi kalite, teslimat ve maliyet performansını birlikte takip etmelidir. Bunların sürdürülebilir biçimde geliştirilebilmesi için insan, motivasyon ve iş güvenliği boyutları da yönetim sisteminin parçası olmalıdır.

Operasyonel Mükemmelliğin Başlangıç Noktası: “Biz Zaten Biliyoruz” Dememek

Yamazaki’nin seminer notlarındaki en güçlü mesajlardan biri yazının sonunda gelir. TPS, kaizen veya yalın üretim konusunda “biz zaten uyguluyoruz, biz bunu biliyoruz” yaklaşımı gelişimin önündeki önemli engellerden biridir. Çünkü sürekli gelişen bir sistemi tamamen bildiğinizi düşündüğünüz anda öğrenme süreci yavaşlar.

Bu nedenle operasyonel mükemmelliğin başlangıç noktası yeni bir araç öğrenmek değil, mevcut durumun yeterli olmadığını kabul edebilmektir. TPS, yalın üretim ya da şirketinizin kendi üretim sistemi… Adının ne olduğundan çok, yönetimin liderliğinde tüm organizasyonun sürekli gelişime katılması önemlidir.

Sonuç

Kalıcı verimlilik ve maliyet azaltma, yatırımdan değil, sahada nedenleri sorgulayan bir kültürden doğar. Operasyonel mükemmellik yolculuğunuzda destek için yalın üretim danışmanlığı hizmetimizi inceleyebilir veya bizimle iletişime geçebilirsiniz.